5 powodów, dla których potrzebujesz zdrowego poczucia własnej wartości!

Categories Dobra samoocena, Dobre relacje, Dobre życie, Wyróżnione
Wysokie poczucie własnej wartości

Podstawowym narzędziem przetrwania od setek lat niezmiennie jest nasz umysł. To on w przeszłości pozwalał nie zginąć podczas polowania na zwierzynę. To właśnie umysł odpowiada za naszą intuicję, podświadomość, zmysły, umożliwia pojmowanie świata. Dzięki umysłowi poznajemy ludzi, tworzymy relacje, podejmujemy decyzje. Do jakiej szkoły pójść, czy spotkać się z tym chłopakiem, który zaprosił mnie na kawę i co wybrać – pizzę i Colę czy sałatkę i wodę. To dzięki umysłowi jestem w stanie ocenić, z czego się śmiać i to mój umysł zdecyduje, z kim spędzę swoje życie. Jeśli jednak mamy wybierać dobrze, jeśli chcemy radzić sobie z przeciwnościami losu i z szansami, które daje nam los, potrzebujemy ufać swojemu umysłowi, wierzyć własnemu osądowi i szanować swoje prawo do szczęścia. A na te wszystkie czynniki wpływa jedna drobna ludzka rzecz, o której nie mówi się zbyt wiele w szkołach – poczucie własnej wartości.

Dlaczego zdrowe poczucie własnej wartości potrzebne jest każdemu z nas?

Bo wtedy:

1. Dokonujesz dobrych wyborów

Kiedy mamy wysokie poczucie własnej wartości, żyjemy bardziej świadomie. Dokonujemy wyborów, po analizie opartej na faktach. Jeśli mam zdrowe poczucie własnej wartości, jestem odważna na tyle, by być uczciwą przed samą sobą, by zmierzyć się z rzeczywistością – a co za tym idzie, potrafię świadomie ocenić swoje mocne strony i słabsze strony. I taką siebie akceptuję. Dzięki racjonalnym skojarzeniom potrafię ocenić, kiedy porzucić świadome wysiłki rozwiązania problemów, zatrzymać świadome myślenie i odwołać się do uczuć i intuicji.

„Jesteśmy wyposażeni w możliwość dokonywania wyborów świadomych i nieświadomych.”

Potrafimy stwierdzić, do jakich wartości należy dążyć, a następnie dążyć do ich zupełnych przeciwieństw. Zdarza się, że dany kierunek wydaje nam się moralny i racjonalny, ale zawieszamy tę świadomość i zaczynamy zmierzać w kompletnie odwrotną stronę. Ludzie umieją wpływać na własne zachowanie i je kontrolować, tak, by było zgodne z ich przekonaniami, ale równie dobrze potrafią tego unikać.

Gdy człowiek rozumie, że alkohol jest z jakichś przyczyn dla niego niebezpieczny, a jednak decyduje się na wypicie lampki wina, to najpierw musi niejako wyłączyć swoją świadomość. Unika podjęcia racjonalnej decyzji, choć ma wszystkie niezbędne do tego zasoby.  To samo dzieje się w przypadku trwania w związku, który niszczy naszą integralność i samoocenę. Wysoka samoocena chroni nas przed wyłączaniem świadomości w takich momentach.

2. Potrafisz właściwie reagować na wyzwania i możliwości

Kiedy mamy zdrowe poczucie własnej wartości, jesteśmy skłonni do stawiania sobie ambitnych celów, a znowu osiąganie tych celów wpływa korzystnie na podtrzymanie czy zwiększenie samooceny. Kiedy jest ona niska, unika się podejmowania ryzyka, raczej pozostajemy przy tym, co jest znane i niezbyt wymagające – to z kolei jeszcze obniża poczucie własnej wartości.

Jeśli mamy zaufanie do własnego umysłu i oceniamy realistycznie jego możliwości, swój osąd sytuacji, wówczas czujemy się bezpieczniej, jesteśmy ambitniejsi, a kiedy zdarzy się nam porażka – mamy więcej energii, jesteśmy lepiej przygotowani, by zacząć od nowa, by się podnieść. Potrafimy czerpać radość z własnych osiągnięć, czuć dumę i satysfakcję.

Korzystają na tym wszystkie obszary życia – zawodowy, emocjonalny, twórczy, duchowy. Z większym poczuciem własnej wartości jesteśmy bardziej zmotywowani, a poczucie bezpieczeństwa ułatwia radzenie sobie z przeciwnościami stającymi nam na drodze. Im niższe poczucie własnej wartości, tym do mniejszych celów aspirujemy i tym mniej prawdopodobne, że je osiągniemy.

Według Brandena do osiągnięcia sukcesu i szczęścia potrzebujemy jednak więcej niż tylko poczucia własnej wartości. Dobrze rozwinięte poczucie własnego Ja jest warunkiem koniecznym, ale niewystarczającym dla szczęśliwego życia. Obecność tego poczucia nie gwarantuje spełnienia, ale jego brak gwarantuje niepokój, frustrację i rozpacz.

3. Czujesz, że masz kontrolę nad własnym życiem

Poczucie skuteczności kojarzone jest z dobrostanem psychologicznym. Sprawia, że postrzegamy siebie jako centrum własnej egzystencji, ale centrum aktywne, które ma wpływ na swoje własne losy. Nie postrzegamy siebie jako ofiary, nie czujemy się popychani przez życie. Mamy zaufanie do funkcjonowania naszego umysłu, do zdolności myślenia, kiedy przychodzi nam podjąć ważną decyzję, czy ocenić wartość jakiegoś działania. Ufamy swojej zdolności do rozumienia faktów z rzeczywistości, jesteśmy samodzielni poznawczo. Nie potrzebujemy cudzych opinii, by mieć zdanie na konkretny temat, ale też nie wstydzimy przyznać się, że nie mamy wiedzy na dany temat czy że potrzebujemy czyjejś pomocy, porady.

4. Wiesz, że zasługujesz na szczęście

Człowiek charakteryzujący się zdrowym poczuciem własnej wartości, czuje się wystarczająco zdolny, wystarczająco dobry, postępuje według własnych zasad etycznych i moralnych, potrafi być odpowiedzialny za siebie, jak i za inne bliskie jemu osoby. Ma przekonanie, że zasługuje na szczęście, na miłość, na dobre, uczciwe traktowanie. Jednocześnie zdaje sobie sprawę z tego, że jego zachowania wywierają wpływ na otoczenie, jak i na jego samoocenę. Nie uzależnia samooceny od swoich działań, ale dąży do zachowania integralności w swoim postępowaniu – stara się by to, co robi, było zgodne z wartościami, które wyznaje – to wpływa również na jego szacunek do własnej osoby.

5. Tworzysz zdrowe relacje i związki

Kiedy mamy wysokie poczucie własnej wartości, potrafimy odpowiednio zareagować na czyjeś pretensje, żal, jak i również rozpoznać rozbieżność pomiędzy naszym własnem zachowaniem a doświadczanymi uczuciami. Potrafimy radzić sobie ze zranieniem i złością w taki sposób, który uzdrawia, a nie niszczy. Branden twierdzi, że im wyższe jest nasze poczucie własnej wartości, tym większa nasza zdolność do tworzenia relacji zdrowych, wzbogacających, aniżeli toksycznych. Najbardziej swobodnie czujemy się w towarzystwie ludzi, u których poziom poczucia własnej wartości bliski jest do naszego. “Zdrowie ciągnie do zdrowia, a witalność i ekspansywność u innych podoba się ludziom o pozytywnej samoocenie bardziej niż pustka i zależność”.

Im wyższą mamy samoocenę, tym lepiej traktujemy innych ludzi – z szacunkiem, życzliwością, sprawiedliwością i dobrą wolą. Raczej nie widzimy ich jako zagrożenia,  i rozumiemy, że szacunek do innych ludzi potrzebny jest, by szanować samego siebie. Z kolei mając szacunek do siebie, jesteśmy w stanie tworzyć związki oparte na niezależności, poszanowaniu wzajemnych wartości, akceptując, że każdy z nas ma takie samo prawo do szczęścia. Czujemy się komfortowo, wyrażając własne myśli, potrzeby i pragnienia.

Poczucie własnej wartości ma źródło w nas samych. Jest raczej zakorzenione w naszym wnętrzu – w operacjach myślowych – niż w zewnętrznych sukcesach czy porażkach. (…)”. Warto pamiętać, że żaden człowiek nie jest skończonym tworem. Samoocena również, zawsze możemy ją zmodyfikować. Każdy z nas nieustannie ewoluuje, rozwija się poprzez własne myśli, wybory, relacje, zachowania. Każdy z nas nosi w sobie możliwość zmiany.

Tekst opracowany na podstawie książki Nathaniela Brandena „Jak dobrze być sobą. O poczuciu własnej wartości.”

Polecane wpisy:

1 thought on “5 powodów, dla których potrzebujesz zdrowego poczucia własnej wartości!

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *